Panzer IV - dlaczego miał być najcięższym? - Damian Jarzyna - Czołgi świata
Pages Menu
TwitterFacebook
Categories Menu

Posted by on Paź 23, 2016 in III Rzesza |

Panzer IV – dlaczego miał być najcięższym?

Panzer IV – dlaczego miał być najcięższym?

W niemieckiej doktrynie użycia czołgów założono, że w dywizji pancernej miały być 2 różne czołgi: Panzer III miał być podstawowym wozem w armii i walczyć z innymi czołgami nieprzyjaciela, natomiast omawiany tutaj Panzer IV powinien przełamywać fortyfikację i wspierać piechotę.

Panzer IV A

Panzer IV A. W niemieckiej doktrynie użycia czołgów założono, że w dywizji pancernej miały być 2 różne czołgi: Panzer III walczyć z innymi czołgami nieprzyjaciela, natomiast Panzer IV powinien przełamywać fortyfikację i wspierać piechotę. zdj. www.tanks-encyclopedia.c

Jednak później, już w czasie II wojny światowej Niemcy zdali sobie sprawę z tego, że to był chybiony pomysł. Czołg powinien być uniwersalny, a nie wyspecjalizowany.

Niemcy początkowo klasyfikowali Panzer IV jako czołg ciężki, ale porównaj go sobie z francuskim Char lub z rosyjskim T-35. Niemiecki czołg miał wagę 18 ton, a jego oponenci 69 i 50 ton. To była dziwna myśl u Niemców, taka klasyfikacja.

 

Panzer IV – jakie były jego początki?

Historia tego wozu sięga 1934 roku, kiedy to niemiecki Urząd Uzbrojenia Armii zakomunikował, jakie ma wymagania techniczno-taktyczne wobec

Panzer IV B

Panzer IV B. Czołg według założeń, powinien posiadać:
5 osobową załogę, masę 18 ton, działo dużego kalibru w pojedynczej wieży plus 2 karabiny maszynowe, opancerzenie do 20 mm, prędkość 35 km/h. zdj. www.tanks-encyclopedia.com

tzw. Batailonsführerwagen (czołgu dla dowódców batalionów). Czołg został oznaczony jako Panzer IV i, według założeń, powinien posiadać:

  • 5 osobową załogę
  • masę 18 ton
  • działo dużego kalibru w pojedynczej wieży plus 2 karabiny maszynowe
  • opancerzenie do 20 mm
  • prędkość 35 km/h.

Pierwsza do konkursu stanęła firma Rheinmetall-Borsig AG, która pod koniec tego samego roku zrobiła drewnianą makietę, a później kilka prototypów. Konkurencja nie spała i swoje prototypy też zbudowała 🙂 A konkretnie były to firmy Kruppa i MAN. Po testach na poligonach, do produkcji została zakaceptowana konstrukcja firmy Krupp. Tak właśnie miała swój początek epopeja pod nazwą Panzer IV.

Omówmy teraz konstrukcje czołgu, ok?

 

Panzer IV A – jak wyglądała konstrukcja czołgu?

PANZER IV – ZAŁOGA

składała się z 5 osób: kierowcy-mechanika, radiotelegrafisty, celowniczego, ładowniczego i dowódcy. Z przodu kadłuba, po lewej stronie, siedział kierowca-mechanik. Po jego prawej stronie swoje stanowisko miał strzelec-radiotelegrafista, który oprócz obsługi radiostacji . Pozostali członkowie załogi siedzieli w wieży. Z przodu po lewej stronie siedział celowniczy, który obsługiwał działo i sprzężony z nim karabin maszynowy. Po jego prawej stronie było

Panzer IV C

Panzer IV C. 16 stosunkowo małych kół jezdnych (po 8 z każdej strony) połączono po 2 w wózki amortyzowane półresorami piórowymi. Z przodu była para kół napędowych, z tyłu para napinających. Z góry gąsienica podtrzymywana była przez 4 rolki napinające. zdj. www.pl.wikipedia.org

miejsce dla ładowniczego, a z tyłu siedział dowódca czołgu.

 

PANZER IV – PODWOZIE

16 stosunkowo małych kół jezdnych (po 8 z każdej strony) połączono po 2 w wózki amortyzowane półresorami piórowymi. Z przodu była para kół napędowych, z tyłu para napinających. Z góry gąsienica podtrzymywana była przez 4 rolki napinające.

 

PANZER IV – NAPĘD

stanowił 12-cylindrowy, gaźnikowy, chłodzony cieczą silnik rzędowy Maybach HL 108 TR o mocy 250 KM (tak, to ten sam co w Panzer III ausf A-D). Dzięki niemu Panzer IV mógł osiągnąć prędkość  maksymalną 32 km/h po drogach. Silnik znajdował się z tyłu kadłuba, trochę na prawo od środka pojazdu. Nad silnikiem, po prawej stronie czołg miał dwa wentylatory nawiewające powietrze do przedziału silnikowego.

 

PANZER IV – UZBROJENIE

Głównym orężem czołgu była armata KwK 37 L/24 kal. 75 mm, znajdująca się w obrotowej wieży, o długości lufy 177 cm, z zapasem 120 naboi. Sprzężony z nią był 1 kar. masz. MG34 kal. 7,92 mm, a drugi taki sam znajdował się z przodu kadłuba, z prawej strony, i obsługiwał go radiotelegrafista. Zapas amunicji do obu km wynosił 3000 sztuk (20 magazynków)

 

PANZER IV – WIEŻA

obracała sie przy pomocy silnika elektrycznego, do którego prąd dopływał z generatora. Wieżyczka dowódcy, typu basztowego, miała 6 szczelin obserwacyjnych, osłoniętych szkłem pancernym. Opancerzenie wieży wahało się od 30 mm na przodzie, 20 mm na bokach i 15 mm z tyłu.

 

PANZER IV – KADŁUB

był gorzej opancerzony niż wieża. Był spawany z walcowanych płyt pancernych utwardzanych powierzchniowo. Załogę czołgu Panzer IV A chroniło tylko 14,5 mm z każdej strony. W niektórych wersjach montowano dodatkowe opancerzenie typu aplique – było to rozwiązanie doraźne, ponieważ taki pancerz był dużo słabszy niż lita skała. Masa

Panzer IV D

Panzer IV D. Głównym orężem czołgu była armata KwK 37 L/24 kal. 75 mm. Sprzężony z nią był 1 kar. masz. MG34 kal. 7,92 mm, a drugi taki sam znajdował się z przodu kadłuba. zdj. www.german-panzer-army.tripod.com

czołgu wynosiła 17,3 tony.

Panzer IV ausf A budowano na przełomie 1935 i 1936 r. w ilości 35 egzemplarzy.

Przejdźmy teraz do kolejnej wersji…

 

Panzer IV B

W tej wersji zrezygnowano z kar. masz. umieszczonego w kadłubie, zamiast niego była tam szczelina obserwacyjna dla radiotelegrafisty. Wieża też została zmodyfikowana – zmieniono otwory obserwacyjne.

Czołgi miały lepszy silnik Maybach HL 120 TR o mocy już 300 KM. Zmieniono w nim opancerzenie – 28 mm płyta czołowa, płyta czołowa wieży 25 mm, boki 20 mm, a tył 15 mm. Zmniejszono też ilość amunicji do 80 pocisków do armaty i 2700 naboi do kar. masz.

Z fabryk wyjechało 42 Panzer IV B

Idziemy dalej 🙂

 

Panzer IV C

W tej wersji (produkowanej na rok przed początkiem wojny) zmieniono po raz kolejny silnik na Maybach HL 120 TRM. Stosowano go już do końca wojny we wszystkich kolejnych wersjach. Była to wersja bardzo podobna do poprzedniczki i ciężko będzie Ci je od siebie odróżnić.

Produkcja skończyła się na 140 czołgach.

No i teraz….

 

Panzer IV D

Rozpoczęto produkcję we wrześniu 1939 r. W tej wersji powrócono do płyty czołowej z wersji A. Dodatkowo jeszcze pancerz czołowy wzmacniano poprzez dospawanie 20 mm płyty pancernej.

Zbudowano 229 egzemplarzy tej wersji – produkcja trwała od października 1939 do maja 1941 r.

Panzer IV E

Panzer IV E. Polepszono pancerz, do 30 mm + przyspawana płyta kolejne 30 mm. Przód wieży też miał 30 mm, boki kadłuba i wieży po 20 mm, a tył 15 mm
Od września 1940 r. do kwietnia 1941 r. wyprodukowano 50 egzemplarzy. zdj. www.tanks-encyclopedia.com

 

Następna wersja to 🙂

 

Panzer IV E

W tej wersji jeszcze bardziej polepszono pancerz, do 30 mm + przyspawana płyta kolejne 30 mm. Przód wieży też miał pancerz 30 mm, boki kadłuba i wieży po 20 mm, a tył 15 mm. Uproszczono koła napędowe i podtrzymujące, zmieniono wieżyczkę dowódcy.

Od września 1940 r. do kwietnia 1941 r. wyprodukowano 50 egzemplarzy.

I na koniec 🙂

 

Panzer IV F1

To ostatnia wersja tego czołgu z krótką lufą L/24. Także w niej polepszono pancerz, tak aby lepiej chronił załogi przed

Panzer IV F1

Panzer IV F1. To ostatnia wersja z krótką lufą L/24
Pancerz czołowy kadłuba i wieży wzrósł do 50 mm. Od kwietnia 1941 r. do marca 1942 r. wyprodukowano 462 egzemplarze. zdj. www.tanks-encyklopedia.com

ogniem nieprzyjaciela. Pancerz czołowy kadłuba i wieży wzrósł do 50 mm, boczne do 30 mm, a tył 20 mm. Nowe otwory wentylacyjne zamontowano na płycie silnika.

Ogółem od kwietnia 1941 r. do marca 1942 r. wyprodukowano 462 egzemplarze Panzer IV F1, z czego później 25 z nich przezbrojono w armatę L/42.

 

Panzer IV – dane taktyczno-techniczne (wersje A-F1)

  • Egzemplarze:          960 egzemplarzy (35/42/140/229/50/462)
  • Załoga:                      5 osób
  • Masa:                        17,3 tony (Pz IV A)
  • Wymiary:                  długość 5,89 m; szerokość 3,29 m; wysokość 2,68 m
  • Napęd:                      12-cylindrowy silnik benzynowy Maybach HL120 TRM o mocy 300 KM
  • Osiągi:                      prędkość max. po drogach 38 km/h; zasięg 200 km po drogach
  • Uzbrojenie:              armata KwK L/24 kal. 75 mm + 2 km MG 34 kal. 7,92 mm
  • Pancerz:                  do 50 mm w wersji F1

 

To wszystko na dzisiaj. W następnym artykule opiszę dokładnie, jak Panzer IV z armatą o krótkiej lufie radził sobie z przeciwnikami.

Do usłyszenia następnym razem

Damian Jarzyna Czołgi Świata

Damian Jarzyna
autor bloga

 


Zapisz się na kurs "Najsłynniejsze czołgi świata". W nagrodę otrzymasz gratis Ebooka o broni pancernej z okresu I Wojny Światowej o wartości 20 zł.



Komentarze

Więcej w III Rzesza
Panzer 1 ausf A
SdKfz 101 Panzer I – pierwszy czołg Adolfa Hitlera

Witaj w moim pierwszym artykule na blogu - dziś zajmiemy się niemieckim czołgiem lekkim Panzer I :) Był to pierwszy czołg,...

Zamknij