Czołg Sherman w Afryce i we Włoszech - lata 1942-43 - Damian Jarzyna - Czołgi świata
Pages Menu
TwitterFacebook
Categories Menu

Posted by on Paź 27, 2016 in USA |

Czołg Sherman w Afryce i we Włoszech – lata 1942-43

Czołg Sherman w Afryce i we Włoszech – lata 1942-43

W 1942 roku organizacja dywizji pancernych w wojskach amerykańskich (uzbrojonych w czołg Sherman)

Czołg Sherman

Czołgi Sherman były podstawowymi wozami bojowymi Aliantów. Wchodziły w skład każdej amerykańskiej dywizji pancernej. zdj. www.scoobany.pl

była już dalece nieodpowiednia i nie pasowały do wymogów pola walki. Dywizjom pancernym, które wywodziły się z kawalerii, za podstawowe zadanie dawano przebijanie się przez linię obrony nieprzyjaciela, nie zaś szturm na zaplecze wroga i utrzymanie terenu, jak to było w armii niemieckiej.

 

 

 

 

Czołg Sherman – organizacja jednostek

W efekcie Amerykanie mieli za dużo czołgów w stosunku do piechoty – w skład dywizji pancernej USA wchodziły dwa pułki pancerne po 3 bataliony czołgów i tylko jeden batalion piechoty na transporterach opancerzonych. Każdy pułk pancerny składał się z 2 batalionów czołgów średnich (czołgi M4 Sherman) oraz 1 batalionu czołgów lekkich (czołgi M3 Stuart) – co razem dawało 232 czołgi średnie i 158 czołgów lekkich.

Po niepowodzeniach w walkach w Afryce Północnej, Amerykanie zmienili skład swoich dywizji pancernych. Teraz miało być 3 bataliony czołgów i 3 bataliony piechoty zmotoryzowanej. Czołg Sherman został podstawowym wozem bojowym (3 kompanie w każdym batalionie), a czołgi M3 Stuart (w sile 1 kompanii w każdym batalionie) służyły do rozpoznania i ochrony tyłów.

Dywizja nowego typu posiadała więc 186 czołgów M4 Sherman i 77 czołgów M3 Stuart. Z pośród 16 dywizji pancernych US Army, które zostały sformowane w okresie II wojny światowej, 14 miało właśnie nowy etat (tylko 2 i 3 Dywizja Pancerna pozostała przy dawnych ustawieniach). Poza tym w wojskach amerykańskich służyło 65 samodzielnych batalionów pancernych, które wspierały piechotę w walce.

W międzyczasie, w ramach reorganizacji alianckich sił pancernych, Brytyjczycy postanowili, że w ich dywizjach pancernych będzie 1 brygada pancerna a drugą zastąpi brygada piechoty.

 

Czołg Sherman – debiut na polu walki – El-Alamein 1942 rok

W dniu rozpoczęcia bitwy pod El-Alamein – 23 października 1942 roku – w wojskach alianckich (brytyjska 8 Armia)

Czołg Sherman El Alamein 1942 rok

W dniu rozpoczęcia bitwy pod El-Alamein – 23 października 1942 roku – w wojskach alianckich (brytyjska 8 Armia) znajdowało się dokładnie 252 czołgów M4 Sherman. Toczyły one ciężkie walki, ponosząc przy tym duże straty. zdj. ww2photo.se

znajdowało się dokładnie 252 czołgów M4 Sherman. Znalazły się na uzbrojeniu następujących jednostek:

  • XXX Korpus – 36 maszyn w 9 BPanc
  • X Korpus – 92 maszyny w 2 BPanc 1 Dyw. Panc. oraz 31 maszyn w 8 BPanc i 93 maszyny w 24 BPanc 10 Dyw. Panc

Każda z tych brygad podzielona była na trzy pułki pancerne, z których każdy składał się z 2 szwadronów ciężkich i jednego lekkiego. W walkach uczestniczyły także prawie 800 innych czołgów alianckich (Mk IV Crusader, M3 Grant, M3 Stuart, Mk III Valentine).

Pierwsze pojedynki czołgów z udziałem Shermanów miały miejsce już pierwszego dnia bitwy, kiedy niemieckie Panzer III i Panzer IV (z długimi lufami) z 15 Dyw. Panc. walczyły z 2 BPanc. Po krótkiej wymianie ognia z odległości 2 km Niemcy wycofali się – wynik starcia to kilka zniszczonych maszyn po obu stronach.W kolejnych tygodniach toczyły się ciężkie walki, które przynosiły oby stronom znaczne straty w sprzęcie, jednak to Niemcy odczuwali je bardziej, poniewż nie mogli uzupełniać swoich strat.

Gdy wojska Rommla rozpoczęły odwrót, czołgi Sherman, wyposażone w silniki wysokoprężne, pokazały swoją niezawodność techniczną. Czołgi Sherman pokazały się z dobrej strony także jako wsparcie piechoty, niszcząc ogniem pośrednim stanowiska obronne Niemców. Okazało się też, że wieże czołgów M4 Sherman dobrze chronią przed pociskami niemieckich armat ppanc kal. 50 mm, w przeciwieństwie do bocznych ścian kadłuba.

 

Czołg Sherman – dalsze walki na pustyni

W czasie operacji „Torch” – alianckiego lądowania we francuskiej Afryce Północnej w listopadzie 1942 roku – czołgi Sherman walczyły w ramach brytyjskiej 26 Brygadzie Pancernej z 6 Dywizji Pancernej. W przeciwieństwie do swoich odpowiedniczek z brytyjskiej 8 Armii, w tej brygadzie liczba czołgów wynosiła 61 maszyn w pułku, co zwiększało jej siłę bojową. Były też w amerykańskiej 2 Dywizji Pancernej, ale ta nie uczestniczyła w tamtym okresie czasu w żadnych poważniejszych walkach.

Podczas walk w Tunezji przeważnie czołgi Sherman walczyły w obronie lub atakowały liczne przełęcze w górach. W kwietniu 1943 roku wspomniana wyżej 26 Brygada Pancerna, ze względu na niepowodzenie Amerykanów, zaatakowała sama przełęcz w rejonie Foundok, poruszając się przez pola minowe i będąc ostrzeliwana z boku przez armaty przeciwpancerne. Przełęcz opanowali niszcząc 30 dział i kilka czołgów przeciwnika, sami jednak stracili przy tym 40 maszyn. Brytyjczycy wygrali to starcie tylko dlatego, że użyli właśnie czołgów Sherman, a nie gorszego sprzętu.

Z kolei Amerykanie z 1 Dywizji Pancernej radzili sobie dużo gorzej wtedy. W czasie obrony Sidi bou Zid jej niedoświadczony 3 batalion stracił w walce z dużo mniej liczebnymi Niemcami z 21 Dywizji Pancernej aż 44 maszyny, a dzień później stracił drugie tyle, niszcząc przy tym zaledwie 20 czołgów i 35 dział.

Przy opanowywaniu samej stolicy Tunezji – Tunisu – Shermany musiały ścierać się z okopanymi i dobrze zamaskowanymi Tygrysami, licznymi „długolufowymi” Panzer IV oraz z działami przeciwpancernymi. Były to dużo cięższe walki niż wcześniej, ale przewaga liczebna i większa niezawodność alianckich maszyn wzięło górę.

 

Czołg Sherman – Sycylia i kontynentalne Włochy – 1943 rok

Alianckie siły pancerne, biorące udział w lądowaniu na Sycylii w lipcu 1943 roku (operacja „Husky”), składały się z:

Czołg Sherman Sycylia 1943 rok

Czołgi Sherman brały udział w ciężkich walkach na wschodnim wybrzeżu i na północy, zapewniając wsparcie ogniowe nacierającej piechocie brytyjskiej, co później było bardzo typowe na włoskim teatrze wojennym. zdj. www.military.wikia.com

  • doświadczonej 2 Dywizji Pancernej US Army
  • 753 Batalionu Czołgów Średnich US Army
  • 70 Batalionu Czołgów Lekkich (uzbrojonego w czołgi M5 Stuart) US Army
  • oraz z brytyjskiej 4 Brygady Pancernej
  • i 23 Brygady Pancernej

 

W dniu inwazji (11 lipca), czołg Sherman z 753 Batalionu Czołgów Średnich wspierały amerykański 16 Pułk Piechoty w odpieraniu kontrataków Tygrysów z 504 Batalionu Czołgów Ciężkich. Zniszczono 3 Pzkpfw VI przy stracie własnych 4 maszyn. Tego samego dnia 3 Batalion 67 Pułku Pancernego z 2 Dywizji Pancernej zniszczył około 15 niemieckich Pzkpfw III i Pzkpfw IV. Do 16 lipca 1943 skończyły się niemieckie kontrataki i 2 Dywizja Pancerna przeszła do działań ofensywnych, zdobywając razem z 3 Dywizją Piechoty Palermo i biorąc przy tym 16 000 jeńców.

O ile Amerykanie walczyli po lewej stronie Sycylii, to Brytyjczycy wylądowali na południowym wschodzie wyspy. Czołgi Sherman brały udział w ciężkich walkach na wschodnim wybrzeżu i na północy, zapewniając wsparcie ogniowe nacierającej piechocie brytyjskiej, co później było bardzo typowe na włoskim teatrze wojennym.

We wrześniu 1943 roku brytyjskie Shermany wzięły udział w operacjach desantowych na kontynentalne Włochy. 23 Brygada Pancerna i 7 Dywizja Pancerna w ramach 5 Armii amerykańskiej walczyły w Salerno, zdobywały Neapol i przeprawiały się przez rzekę Garigliano, a 4 Brygada Pancerna wylądowała w Tarencie i w ramach brytyjskiej 8 Armii posuwała się wzdłuż wschodniego wybrzeża w kierunku Sangro.

Półwysep Apeniński nie był dobrym miejscem dla szybkich jednostek pancernych. Kiepskie drogi, górzysty teren i liczne potoki i rzeki oraz ciasne uliczki miejskie tworzyły doskonały teren do obrony. Dodajmy do tego bardzo silną obronę przeciwpancerną Niemców i wyjdzie nam, że czołgi Sherman miały bardzo ciężkie życie w takich warunkach.

Do listopada 1943 roku, przy utrudniającej ruchy kiepskiej pogodzie, siły alianckie zatrzymały się na pierwszej linii obrony Niemców – Linii Gustawa.

 

Czołg Sherman – podsumowanie

Czołg Sherman okazał się być całkiem dobrą konstrukcją, która mogła śmiało konkurować z niemieckimi czołgami Pzkpfw IV. Natomiast z czołgami ciężkimi Tygrys i Panterami nie było już tak dobrze.- miały on za mocny pancerz i zbyt dobre działo, aby móc z nimi walczyć 1 na 1. Na szczęście ogromna przewaga ilościowa oraz wsparcie z powietrza pozwoliło Aliantom na zniwelowanie swoich wad.

 

To tyle na dzisiaj. W następnym artykule opiszę czołgi Sherman na froncie zachodnim w latach 1944-45. A Ty jakie znasz jeszcze walki z udziałem amerykańskich czołgów w latach 1942-43 na Zachodzie?

Pozdrawiam Serdecznie

Damian Jarzyna Czołgi Świata

Damian Jarzyna
autor bloga


Zapisz się na kurs "Najsłynniejsze czołgi świata". W nagrodę otrzymasz gratis Ebooka o broni pancernej z okresu I Wojny Światowej o wartości 20 zł.



Komentarze

Więcej w USA
M3 Lee
M3 Lee – protoplasta słynnego Shermana – opis konstrukcji

Witaj w moim nowym artykule o czołgach alianckich :) Dziś dowiesz się o historii powstania i konstrukcji czołgu średniego M3 Lee,...

Zamknij