SU-152 - ciężkie radzieckie działo samobieżne - Damian Jarzyna - Czołgi świata
Pages Menu
TwitterFacebook
Categories Menu

Posted by on Lip 22, 2017 in ZSRR |

SU-152 – ciężkie radzieckie działo samobieżne

SU-152 – ciężkie radzieckie działo samobieżne

SU-152 był radzieckim ciężkim działem samobieżnym z okresu II wojny światowej. Uzbrojony w potężną haubico-armatę kal. 152 mm i oparty na podwoziu czołgu ciężkiego KW-1. Doskonale radził sobie z niszczeniem umocnień przeciwnika i służył do wspierania nacierających wojsk. Produkowany w okresie luty-wrzesień 1943 roku. Dziś dowiesz się więcej o historii jego powstania i samej konstrukcji. Zapraszam do lektury…

SU-152 we Lwowie

SU-152 był radzieckim ciężkim działem samobieżnym z okresu II wojny światowej. Uzbrojony był w haubico-armatę kal. 152 mm. Wyprodukowano 700 egzemplarzy tej maszyny. zdj. http://ww2photo.se

 

SU-152 – pierwsze prototypy na podwoziu czołgu T-35

Pierwsze próby skonstruowania w Związku Radzieckim ciężkiego działa samobieżnego zostały przeprowadzone w 1933 roku, kiedy to w Leningradzkich Zakładach Doświadczalnych stworzono projekt działa samobieżnego, uzbrojonego w armatę morską B-10 kal. 152 mm i opierającego się o podwozie czołgu T-28. Jego masa wynosiło 50 ton i osiągał prędkość na drodze 20 km/h.

Gdy zaczęto produkować czołg ciężki T-35, pojawiła się prawdziwa szansa na stworzenie ciężkiego działa samobieżnego, ponieważ jego podwozie nadawało się do tego. W lipcu 1934 roku wykonano prototyp działa uzbrojonego w haubicę kal. 203 mm i opancerzonego do 20 mm. Oznaczono go jako SU-14.

Miał on tylko 8 pocisków do haubicy (!). Do pomocy przy ładowaniu pocisków do haubicy, ważących po 114 kg każdy, zamontowano z tyłu pojazdu dwie wciągarki o udźwigu 200 kg. Szybkostrzelność była naprawdę imponująca – jeden strzał na 6 minut :). Maksymalna donośność wynosiła 18 kilometrów. Za napęd odpowiadał silnik M-10 o mocy 500 KM. Pojazd nie przeszedł pozytywnie testów i nie wszedł do uzbrojenia Armii Czerwonej.

Kolejny prototyp był uzbrojony w armatę Br-2 wzór 1935 L/47 kal. 152 mm. Szybkostrzelność wzrosła do jednego strzału na 2 minuty.  Zapas amunicji też wzrósł do 32 pocisków. Planowano wyprodukowanie serii 5 maszyn, ale gdy rozstrzelano w 1937 roku głównego konstruktora P.I Siaczentowa, prace przerwano.

 

SU-152 – prototypowe działo SU-100Y

Następne maszyny były oparte o podwozia czołgu ciężkiego T-100. We wrześniu 1939 roku Rada Wojenna Frontu Północno-Zachodniego zleciła Zakładom Nr 185 stworzenie czołgu inżynieryjnego, który potem, na polecenie Naczelnika Szefostwa Wojsk Pancerno-Samochodowych Armii Czerwonej, zmieniono na działo szturmowe.

SU-100Y

SU-100Y był jednym z prototypów radzieckiego ciężkiego działa samobieżnego. Uzbrojony był w morskie działo kal. 130 mm. zdj. forum.warthunder.com

 

Nowe działo oznaczono jako SU-100Y i było uzbrojone w morską armatę B-13 kal. 152 mm, którą zamontowano w nieruchomej nadbudówce. Do ochrony przed piechotą przeciwnika służyły 3 km DT kal. 7,62 mm. Kąt podniesienia armaty wynosił od-5º do +15º w pionie oraz po 10º w lewo i w prawo. Pocisk przeciwpancerny miał masę 36 kg, prędkość początkową 870 m/s i przebijał pancerz grubości 40 mm z odległości 4 400 metrów. Zapas pocisków do armaty wynosił 30 pocisków, do km 1 890 nabojów.

Grubość pancerza wynosiła maksymalnie 60 mm. Załoga składała się z 6 osób. Działo SU-100Y było napędzane przez 12-cylindrowy, chłodzony cieczą silnik gaźnikowy GAM-34-BT o mocy 890 KM, który pozwalał osiągnąć prędkość maksymalną 32 km/h podczas jazdy po drodze. Łączna pojemność czterech zbiorników paliwa wynosiła 1270 litrów, co pozwalało przejechać 210 kilometrów w czasie jazdy po drogach.

Podwozie opierało się na ośmiu kołach jezdnych w każdej gąsienicy, zawieszonych niezależnie na drążkach skrętnych. Do tego dochodziła para kół napinających z przodu i para kół napędowych z tyłu. Od góry każdą gąsienice podtrzymywało pięć rolek.

Prototyp działa samobieżnego SU-100Y powstał 14 marca i nie zdążył na wojnę z Finlandią. Brak jest danych o jego użyciu bojowym w wojnie z Niemcami. Obecnie znajduje się w Muzeum Techniki Wojsk Pancernych w Kubince pod Moskwą.

 

SU-152 – prototyp Obiekt 212A

W 1940 roku na podwoziu czołgu KW-1 zbudowano działo samobieżne uzbrojone w armatę Br-2 kal. 152 mm. Oznaczono go jako Obiekt 212A. Przedział silnikowy i transmisyjny znajdowały się z przodu kadłuba, a przedział bojowy w środku i na tyle pojazdu. Przedział kierowania znajdował się pomiędzy silnikowym i transmisyjnym. Załoga składała się z 7 osób. Pancerz przedni grubości do 60 mm, płyty pancerne spawane. Masa bojowa 65 ton.

Armata została opracowana przez biuro konstrukcyjne SBK-4 Zakładów Kirowskich. Można było ją obniżać i podnosić w zakresie od -3º do +15º, a w poziomie wychylenie wynosiło po 8º w lewo i w prawo. Pocisk przeciwpancerny  o masie 51 kg i prędkości początkowej 860 m/s przebijał z odległości 5 000 metrów pancerz grubości 40 mm. Do ładowania pocisków służył specjalny podajnik, taki jak w czołgu KW-2. Do obrony przed piechotą przeciwnika służyły 3 km DT kal. 7,62 mm. Zapas amunicji wynosił 47 pocisków do armaty i 3000 naboi do km.

Za poruszanie się odpowiadał 12-cylindrowy silnik wysokoprężny W-2 o mocy 850 KM. Prędkość maksymalna wynosiła 35 km/h przy jeździe po drodze. Zbiorniki paliwa miały pojemność 845 litrów, co pozwalało na przebycie 200 kilometrów przy jeździe przy drogach.

Podwozie składało się w każdej gąsienicy z siedmiu kół jezdnych zawieszonych niezależnie na drążkach skrętnych. Do tego dochodziła para kół napędowych z przodu oraz para kół napinających z tyłu. Szerokość gąsienicy 660 mm. Łączność z innymi czołgami zapewniała radiostacja typu 71-TK-3M.

W grudniu 1940 roku rysunki konstrukcyjne przesłano do Zakładów Iżorskich, gdzie miał być wykonany prototyp. Jednak zakłady te miały dużą ilość innych zamówień i wyprodukowanie jednego prototypu zajęło im dużo czasu. Dopiero w czerwcu następnego roku udało im się to zrobić. Po wybuchu wojny dalsze prace nad tą maszyną zostały przerwane.

 

SU-152 – prototypy KW-7

Kolejnym etapem w historii powstawania ciężkiego działa samobieżnego były prace nad uzbrojonym w kilka armat bezwieżowym czołgiem, podobnie jak Obiekt 212A opartym na podwoziu KW-1. Oznaczono go jako KW-7.

Uzbrojenie stanowiły: armata F-34 kal. 76,2 mm oraz dwie armaty 20K kal. 45 mm, umieszczone we wspólnym jarzmie. Można było nimi oddać salwę trzech pocisków. Zakres wychyłu armat wynosił od -5º do 15º w pionie oraz po 15º w lewo i w prawo. Do obrony przed piechotą służyły dwa karabiny maszynowe DT kal. 7,62 mm. Zapas amunicji do armaty kal. 76,2 mm wynosiła 90 pocisków, do armat kal. 45 mm – 200 pocisków, do kar. masz. – 3591 naboi.

Załoga składała się z sześciu osób: kierowca-mechanik i strzelec-radiotelegrafista mieli swoje stanowiska z przodu kadłuba, celowniczy, dwóch ładowniczych i dowódca przedziale bojowym. Pancerz grubości do 75 mm.

Czołg KW-7 miał służyć do przełamywania silnie umocnionych pozycji obronnych, dosłownie zalewając je pociskami. Jednak po próbach poligonowych, które odbyły się w okresie od 11 do 23 grudnia 1941 roku, nie został przyjęty do uzbrojenia Armii Czerwonej.

W 1942 roku próbowano też uzbroić czołg KW-7 w dwie armaty kal. 76,2 mm. Zarządzenie o jego wykonaniu wyszło z Państwowego Komitetu Obrony ZSRR na początku stycznia, a prototyp był gotowy w kwietniu. W maju przeszedł on próby poligonowe, które również okazały się dla niego negatywne.

 

SU-152 – kolejne projekty

W okresie od lutego do kwietnia 1942 roku w Uralskich Zakładach Maszyn Ciężkich pracowano nad ciężkimi działami samobieżnymi uzbrojonymi w haubicę kal. 152 mm i oparte o podwozie czołgu KW-1. Oznaczono je jako U-18 i U-19.

Projekt U-18 oparty był o konstrukcję czołgu KW-7, jednak zamiast kilku armat, jego uzbrojenie stanowiła armato-haubica ML-20 kal. 152 mm. Kąt podnoszenia armaty wynosił od -5º do +15º w pionie oraz po 7,5º w lewo i w prawo. Pociski odłamkowo-burzące były trzy razy silniejsze od analogicznych, ale kal. 76,2 mm. Pocisk przeciwpancerny o masie 48-51 kg wylatywał z prędkością początkową 550-560 m/s i mógł przebić pancerz o grubości 98 mm z odległości 1 000 metrów.

Z kolei projekt U-19 miał być oparty na podwoziu czołgu KW-1 i być uzbrojony w haubicę B-4 kal. 203 mm. Bardzo łatwo można było z niej niszczyć żelbetonowe bunkry. Jednak działo samobieżne U-19 było zbyt ciężkie, jego wymiary zbyt duże a wykonanie trudne. Dlatego zrezygnowano nawet ze stworzenia prototypu.

W tym samym czasie gdy w Uralskich Zakładach pracowano nad działami U-18 i U-19, w Wojskowej Akademii Motoryzacji i Mechanizacji im. Stalina opracowano projekt działa samobieżnego uzbrojonego w armatę ZIS-6 kal. 107 mm. Miał być oparty na podwoziu czołgu KW-1 oraz pancerz grubości do 150 mm z przodu i do 100 mm po bokach. Projekt ten potem przekazano do Czelabińskich Zakładów Kirowskich, gdzie przezbrojono go w armato-haubicę MŁ-20 kal. 152 mm.

 

SU-152 – właściwa konstrukcja

W kwietniu 1942 roku, na posiedzeniu Komitetu Artyleryjskiego Szefostwa Armii Czerwonej, podjęto decyzję o produkcji ciężkiego działa samobieżnego, który miał wspierać radzieckie oddziały podczas planowanych na lata 1942-43 ofensyw. W czerwcu potwierdził to Państwowy Komitet Obrony ZSRR i zlecił opracowanie maszyny Czelabińskim Zakładom Kirowskim.

W styczniu 1943 roku odbyła się w Czelabińskich Zakładach Kirowskich narada na temat, jaki projekt nowego ciężkiego działa samobieżnego wybrać. W konkursie wzięły udział trzy projekty:

  • projekt U-18 konstrukcji Uralskich Zakładów Maszyn Ciężkich
  • projekt Ż. J. Kotina, który zakładał użycie podwozia seryjnie produkowanego w tym czasie czołgu KW-1
  • projekt  Ł. S. Trojanowa, który zakładał użycie wydłużonego podwozia czołgu KW-1S

Nowe działo samobieżne oparto o projekt Ż.J. Kotina, który zakładał wykorzystanie kadłuba czołgu KW-1 bez większych zmian. Dzięki temu produkcja seryjna mogłaby się odbywać szybciej i z mniejszymi kosztami.

Prototyp działa oznaczone jako KW-14 Obiekt 236 został ukończony 24 stycznia i od razu przystąpiono do prób poligonowych, które trwały do 7 lutego. Wypadły one pozytywnie i działo zostało przyjęte do uzbrojenia Armii Czerwonej pod oznaczeniem SU-152.

SU-152 - radzieckie ciężkie działo samobieżne

Ciężkie działo samobieżne SU-152 było oparte o podwozie czołgu ciężkiego KW-1. zdj. commons.wikimedia.org autor Maciek Godlewski CC-BY-SA 3.0

 

SU-152 – opis konstrukcji

SU-152 – KADŁUB

był wykonany z walcowanych płyt pancernych. Składał się z czterech przedziałów: kierowania z przodu, bojowego w środku oraz silnikowego i transmisyjnego z tyłu. Przedział silnikowy oddzielony był od przedziału bojowego zaporą przeciwogniową. Masa bojowa wynosiła 45,5 tony. Grubość pancerza wynosiła:

  • 60 mm z przodu (60 mm płyta górna)
  • 60 mm po bokach
  • 60 mm z tyłu
  • 20 mm z góry i z dołu

 

SU-152 – NADBUDOWA

była z przodu trochę pochylona, aby zwiększyć wytrzymałość na pociski. Znajdowało się jedyne uzbrojenie pojazdu – haubico-armata MŁ-20S kal. 152 mm. Znajdowało się tam też miejsce dla czterech osób z załogi. Pancerz miał grubość:

  • 75 mm z przodu
  • 60 mm po bokach
  • 60 mm z tyłu
  • 20 mm od góry

Z tyłu znajdował się specjalny prostokątny właz dla uzupełniania amunicji. Po bokach znajdowały się specjalne otwory, z których strzelano bronią osobistą do piechoty wroga. Do wnętrza pojazdu wchodzono przez trzy (dwa okrągłe i jeden prostokątny) włazy, znajdujące się na górze nadbudowy.

 

SU-152 – PODWOZIE

składało się w każdej gąsienicy z 6 podwójnych metalowych kół jezdnych o średnicy 600 mm + pary kół napinających z przodu + pary kół napędowych z tyłu. Koła jezdne były niezależnie zawieszone na drążkach skrętnych. Górna część gąsienicy podtrzymywały 3 podwójne rolki. Szerokość gąsienicy wynosiła 608 mm.

 

SU-152 – NAPĘD

stanowił 12-cylindrowy, widlasty, czterosuwowy silnik wysokoprężny W-2 o mocy 600 KM przy 2 000 obr/min. Moc użytkowa wynosiła za to 500 KM przy 1 800 obr/min. Pozwalał to na osiąganie prędkości maksymalnej 43 km/h podczas jazdy po drogach i 14 km/h przy jeździe w terenie. Skrzynia biegów miała osiem przełożeń do jazdy do przodu i dwa do jazdy do tyłu.

Łączna pojemność zbiorników wewnętrznych paliwa wynosiła 600-615 litrów. Pozwalało to na przejechanie 330 kilometrów podczas jazdy po drodze i 165 kilometrów podczas jazdy w terenie. Istniała możliwość zainstalowania zewnętrznych zbiorników o łącznej pojemności 360 litrów.

 

SU-152 – UZBROJENIE

stanowiła haubico-armata MŁ-20S L/29 kal. 152 mm. Kąt uniesienia armaty wynosił od -5º do +18º w płaszczyźnie pionowej i o 6º w lewo i w prawo. Załoga oddawała przeważnie dwa strzały na minutę. Zasięg ognia bezpośredniego wynosił 3 800 metrów, a pośredniego 6 200 metrów.

Zapas amunicji wynosił tylko 20 pocisków. Stosowano kilka rodzajów pocisków:

  • OF-540 – odłamkowo-burzące, stalowe
  • OF-530 – odłamkowo-burzące
  • G-530 – przeciwbetonowe
  • O-530A – odłamkowe z żeliwa stalistego
  • BR-540 – przeciwpancerno-smugowe
  • przeciwpancerne morskie

Pojazd nie posiadał wbudowanych karabinów maszynowych, które zapewniałyby ochronę przed piechota przeciwnika. W przedziale bojowym przewożono broń osobistą załogi – dwa pistolety maszynowe PPSz 41 kal. 7,62 mm z zapasem 1278 naboi (18 magazynków) oraz 25 granatów odłamkowych F-1. W późniejszym czasie zwiększono do 22 ilość magazynków do pistoletów maszynowych, łącznie 1562 naboi.

 

U-152 – ZAŁOGA

składała się z 5 osób: kierowcy-mechanika, celowniczego, dwóch ładowniczych i dowódcy. Kierowca siedział z przodu kadłuba, w przedziale sterowania, po lewej stronie. Kierował pojazdem za pomocą dźwigni i pedałów.

Pozostali członkowie załogi w przedziale bojowym, celowniczy i pierwszy ładowniczy po lewej stronie, dowódca i drugi ładowniczy po prawej stronie. Do obserwacji pola walki dowódca używał peryskopu PTK-4 oraz pięciu peryskopowych przyrządów obserwacyjnych.

Do strzelania na wprost służył celowniczemu celownik teleskopowy ST-10 lub ZKT-5, do strzelania pośredniego celownik panoramiczny Hertza. Przy strzelaniu w nocy oba celowniki były podświetlane.

 

SU-152 – WYPOSAŻENIE RADIOWE

składało się z radiostacji 9R lub 10R. Do rozmów wewnętrznych między załogą używano telefonu TPU-4bis.

 

SU-152 – dane techniczno-taktyczne

Produkcja luty-wrzesień 1943 rok
Ilość 700 egzemplarze
Załoga 5 osób
Masa 45,5 tony
Nacisk na grunt 0,85 kg/cm²
Wymiary dł 8,95 m (kadłub 6,75 m) sz 3,25 m wys 2,45 m
Napęd 12-cylindrowy, czterosuwowy, widlasty silnik wysokoprężny W-2 o mocy 600 KM przy 2000 obr/min
Moc jednostkowa 13,2 KM/t
Pojemność zbiorników 960-975 (600-615 + 360) litrów
Spalanie na 100 km Droga: litry Teren: litrów
Prędkość Droga: 43 km/h Teren: 14 km/h
Zasięg Droga:

330 kilometrów

Teren:

165 kilometrów

Uzbrojenie haubico-armata MŁ-20 L/29 kal. 152 mm
Pancerz kadłuba Przód 60 mm boki 60 mm tył 60 mm góra 20 mm dno 20 mm
Pancerz wieży Przód 75 mm boki 60 mm tył 60 mm góra 20 mm
Pokonywane przeszkody Wzniesienia: 36º

ściana pionowa: 120 cm

brody: 160 cm

rowy i okopy: 250 cm

 

Źródła wiedzy:

  • Wydawnictwo Militaria nr 332: Janusz Ledwoch „SU-152”
  • tanks-encyklopedia.com

 

Pozdrawiam Serdecznie

Damian Jarzyna Czołgi Świata

Damian Jarzyna
autor bloga

 


Zapisz się na kurs "Najsłynniejsze czołgi świata". W nagrodę otrzymasz gratis Ebooka o broni pancernej z okresu I Wojny Światowej o wartości 20 zł.



 

PS. Jeżeli spodobał ci się ten artykuł, to proszę

  1. kliknij w przycisk „Lubię to” i
  2. udostępnij go znajomym na Facebooku lub
  3. udostępnij go na forum z tematyki militarnej, np. http://forum.militarium.net, http://www.serwis-militarny.net/forum, http://www.forum.militarni.pl, http://www.historycy.org
  4. skomentuj go poniżej

Znacznie poprawi to pozycje mojego bloga w wyszukiwarce Google i da mi motywacje do dalszej pracy i prowadzenia tego bloga.

Komentarze

Więcej w ZSRR
SU-100 - radzieckie średnie działo samobieżne
SU-100 – radzieckie średnie działo samobieżne

Aby móc niszczyć niemieckie czołgi Tygrys i Pantera radzieckie działo SU-85 musiało strzelać z odległości 500-1000 metrów. Natomiast Niemcy otwierali...

Zamknij