T-28 - radziecki trzywieżowy czołg średni - Damian Jarzyna - Czołgi świata
Pages Menu
TwitterFacebook
Categories Menu

Posted by on Mar 28, 2017 in ZSRR |

T-28 – radziecki trzywieżowy czołg średni

T-28 – radziecki trzywieżowy czołg średni

Czołg T-28 to radziecki średni trzywieżowy czołg z początku II wojny światowej. Cechował się słabym opancerzeniem i niewielką siłą ognia. Brał udział w wojnie w Finlandii w 1939 roku i w operacji Barbarossa w 1941 roku. Dziś przedstawię pokrótce jego historię powstania samą konstrukcję. Zapraszam do lektury…

T-28 radziecki czołg średni

Radziecki czołg T-28 był oparty o brytyjską konstrukcję Medium Mark III. worldwar2headquarters.com

 

Geneza powstania czołgu T-28

W połowie lat 20. XX wieku Rosjanie postanowili zmodernizować swoją broń pancerną, która stała się już w owym czasie przestarzała. Początkowo próbowano zaprojektować własny pojazd, tworząc czołg T-12 i potem T-24. Do połowy 1931 roku wyprodukowano łącznie 25 egzemplarzy, po czym zakończoną ją. Czołg okazał się zbyt skomplikowany i drogi oraz miał dużo wad.

Po nieudanej próbie stworzenia własnej maszyny, Rosjanie wybrali się do Wielkiej Brytanii, by podpatrzeć nowe zachodnie konstrukcje. Szczególnie przypadł im do gustu projekt trzywieżowego czołgu A6 Vickers 16-ton, nazywanego też  Medium Mark III. Jednak Brytyjczycy postawili zbyt wygórowane żądania i Rosjanie musieli zrezygnować z tej maszyny.

W Związku Radzieckim postanowiono stworzyć własny trzywieżowy czołg średni, w oparciu o brytyjską konstrukcję.

 

Czołg T-28 – produkcja seryjna

11 sierpnia 1933 roku czołg, oznaczony jako T-28, wszedł na etat do Armii Czerwonej. Produkcja seryjna odbywała się w zakładach „Czerwony Putiłowiec”, które w tamtych czasach były jednymi z najlepszych w budowie maszyn w Związku Radzieckim.

Projekt powstania trzywieżowego tanka, który miał przełamywać silnie umocnione pozycje wroga, powstał w roku 1931 – pod koniec roku był już pierwszy prototyp. Do 1 maja 1933 roku powstało 12 maszyn, które brały udział w defiladach w Moskwie i Leningradzie. Do końca roku zdołano wyprodukować zaledwie 41 z zamówionych 90 egzemplarzy.

Po początkowych problemach z wyposażeniem zakładów w maszyny i brakami specjalistów, produkcja seryjna została w pełni uruchomiona w 1934 roku. Początkowo postanowiono wyprodukować serię 50 czołgów T-28.

Pierwsze serie produkcyjne były pełne usterek, często bardzo poważnych. Dlatego też wojsko czekało z odbiorem swych egzemplarzy dopiero do ich usunięcia. W tym czasie czołg T-28 doczekał się aż 700 znacznych zmian w konstrukcji.

Rok 1933 1934 1925 1936 1937 1938 1939 1940 Razem
Planowana produkcja 90 50 30 100 ? 90 135
Wykonane 41 50 32 101 39 96 131 13 503
Remonty 14 50 24 96 184

Do końca 1940 roku Rosjanie wyprodukowali 503 wozy tego typu. Starali się je cały czas modernizować i ulepszać, jednak w roku 1941 były to czołgi już przestarzałe.

 

Opis konstrukcji czołgu T-28

T-28 – KADŁUB

od 1933 roku do końca 1936 roku kadłub w całości wykonany był ze spawanych walcowanych płyt pancernych. Od końca 1936 roku do początku 1938 roku i w latach 1939-40 kadłub był spawano-nitowany, a w roku 1938 były produkowane oba typy.

Kadłub podzielony był na 4 przedziały: kierowania, bojowy, silnikowy i układu przeniesienia napędu. Pancerz miał grubość 30 mm z przodu, a po bokach i z tyłu 20 mm (górę chroniła 10 mm płyta). Czołg T-28 z 1936 roku miał masę bojową 25,4 tony.

T-28 - radziecki czołg średni

W latach 1933-40 wyprodukowano łącznie 503 egzemplarze czołgu T-28. zdj. tanks-encyklopedia.com

 

T-28 – WIEŻA

Czołg T-28 miał 3 obrotowe wieże:

główną – o kształcie eliptycznym, z działem KT-28 wz. 1927/32 kal. 76,2 mm (60 pocisków) oraz sprzężonym z nim kar. masz. DT kal. 7,62 mm (7938 sztuk amunicji)

dwie mniejsze wieże, o kształcie cylindrycznym, z pojedynczymi kar. masz. DT kal. 7,62 mm

Wieże, podobnie jak kadłub, były spawane lub spawano-nitowane z walcowanych płyt pancernych. Grubość pancerza wieży głównej wynosiła 20 mm, tych mniejszych 10 mm. Na jej stropie można było zamontować włazu z podstawą pod przeciwlotniczy kar. masz.

Trzyosobowa wieża była obracana elektrycznie, w sytuacjach awaryjnych ręcznie. Obrót o 360º na 3 biegu silnika elektrycznego trwał 7,4 sekundy.

 

T-28 – PODWOZIE

Podwozie składało się (w jednej gąsienicy) z 12 małych pojedynczych stalowych kół nośnych z bandażami gumowymi, koła napinającego z przodu i koła napędowego z tyłu. Koła jezdne połączone były parami na 6 karetkach, które z kolei były połączone z 4 wózkami nośnymi (same wózki były amortyzowane poziomymi sprężynami spiralnymi. Na górze były jeszcze 4 rolki z bandażami gumowymi, które podtrzymywały gąsienice. Szerokość gąsienic wynosiła 380 mm.

Zastosowanie resorów spiralnych i wahaczy dawało czołgowi miękkie zawieszenie i eliminowało drgania przy jeździe z dużą prędkością.

 

T-28 – NAPĘD

stanowił 12 cylindrowy, rzędowy, chłodzony cieczą gaźnikowy silnik lotniczy M-17 o mocy 450 KM przy 1400 obr/min. Pozwalał on na osiąganie prędkości 45 km/h podczas jazdy po drodze.

Pojemność dwóch zbiorników paliwa wynosiła 660 dm³ i pozwalała na jazdę przez 220 km po drodze. Skrzynia biegów miała 5 przełożeń.

 

T-28 – UZBROJENIE

W głównej wieży umiejscowiono armatę KT (potem KT-28) wz. 1927/32 L/16,5 kal. 76,2 mm. Dzięki zwiększeniu ciśnienia w powrotniku i hamulcu odrzutowym armata zmniejszono o połowę odrzut armaty, do 560 mm.

Z armaty można było prowadzić ogień w zakresie od -5º do +25º w pionie. Można było z niej strzelać pociskami przeciwpancernymi, odłamkowymi i burzącymi. Pociski przeciwpancerne miały niską prędkość początkową i słabe możliwości penetracji pancerza.

Z kolei w małych wieżach były umieszczone pojedyncze karabiny maszynowe DT kal. 7,62 mm, które mogły strzelać w zakresie 165º w poziomie. Dodatkowo w głównej wieży, z tyłu, był jeszcze jeden km DT kal. 7,62 mm.

Zapas amunicji do armaty wynosił 69 pocisków, a do kar. masz. 7938 naboi.

 

T-28 – ZAŁOGA

składała się z sześciu osób – kierowcy-mechanika, dwóch strzelców, celowniczego, ładowniczego i dowódcy. Kierowca-mechanik siedział z przodu kadłuba, po lewej stronie. Dwóch strzleców miało swoje pojedyncze stanowiska w każdej z małych wież i obsługiwali oni kar. masz.

W głównej wieży siedzieli dowódca, celowniczy i ładowniczy. Dowódca siedział po prawej stronie i miał możliwość obserwacji terenu dzięki panoramicznemu peryskopowi PTK. Po lewej stronie działa miał swoje stanowisko celowniczy, który dysponował celownikiem peryskopowym PT-1 wz. 1932 oraz celownikiem teleskopowym TOP wz. 1930. Ładowniczy siedzący z tyłu wieży obsługiwał też radiostację 71-TK-1, znajdującą się w niszy.

 

T-28 – ŚRODKI ŁĄCZNOŚCI

Od końca 1933 roku zaczęto w czołgach T-28 montować radiostację nadawczo-odbiorczą 71-TK-1, o promieniu działania 18-20 kilometrów, a dwa lata później 71-TK-2 o promieniu 40-60 kilometrów. Te środki łączności łatwo się przegrzewały, dlatego od 1936 roku Rosjanie zaczęli montować radiostację 71-TK-3.

Była to wówczas najpopularniejsza radiostacja w Związku Radzieckim i dawała możliwość do komunikowania się na odległość do 15 kilometrów w czasie jazdy, na 30 kilometrów w czasie postoju i na 50 kilometrów. Masa radiostacji bez anteny wynosiła 80 kg.

Ze względu na duży poziom zakłóceń, spowodowany złą ekranizacją instalacji elektrycznej, praca na radiostacji często wręcz była niemożliwa. Rosjanie przy pomocy kondensatorów naprawili ten problem.

Początkowo antena była poręczowa, od 1939 roku prętowa – obie były zamontowane na wieży głównej. Do komunikacji wewnętrznej służył telefon TPU-6.

 

Kolejne modele czołgu T-28

T-28A

Od 1935 roku Rosjanie rozpoczęli pracę nad czołgiem szybkim, oznaczonym jako T-28A. Poprawę manewrowości i zwiększenie prędkości maksymalnej planowano uzyskać poprzez  zmianę konstrukcji skrzyni przekładniowej i reduktorów bocznych.

Czołg mógł osiągnąć prędkość maksymalną do 56 km/h. W listopadzie 1936 roku w tej wersji czołgu zmodyfikowano układ przeniesienia mocy, dzięki czemu wzrosła do 65 km/h prędkość maksymalna.

 

T-28 z nową armatą

Od 1938 roku Rosjanie rozpoczęli produkcję zmodernizowanej wersji, która uzbrojona była w nową armatę L-10 kal. 76,2 mm. Dawała ona znacznie lepsze możliwości niszczenia czołgów przeciwnika. Także starsze modele były w nią przezbrajane w czasie remontów. Szacunki wskazują, że w roku 1940 około 300 czołgów T-28 było uzbrojonych właśnie w tę armatę.

 

T-28E

Pod koniec 1939 roku, na skutek doświadczeń wyniesionych z wojny z Finlandią, znacznie pogrubiono pancerz czołgu T-28, dospawając dodatkowe płyty pancerne do kadłuba. Grubość pancerza z przodu kadłuba i wieży wzrosła do 50-80 mm, a boków i z tyłu do 40 mm.

W ten sposób zmodernizowano 103 czołgi, którym dano oznaczenie T-28E. Od 1939 roku montowano też kar. masz. w łożu z tyłu wieży. Masa bojowa czołgu T-28E wynosiła już 32 tony.

 

Dane techniczno-taktyczne czołgu T-28

Produkcja lata 1933-40
Ilość 503 egzemplarze
Załoga 6 osób
Masa 25,4 -32 tony
Nacisk na grunt 0,66 kg/cm²
Wymiary dł – 7,37 m; sz – 2,87 m; wys – 2,63 m
Napęd 12-cylindrowy, rzędowy, chłodzony cieczą silnik gaźnikowy M-17 o mocy 450 KM
Moc jednostkowa 17,5 – 20,5 KM/t

T-28E: 15,4 KM/t

Pojemność zbiorników 660 litrów
Spalanie na 100 km Droga: 300 litrów Teren: 450- 600 litrów
Prędkość Droga: 42 km/h Teren: 30 km/h
Zasięg Droga: 120-190 kilometrów Teren: 100 – 150 kilometrów
Uzbrojenie armata KT (potem KT-28) kal. 76,2 mm + 3 km DT kal. 7,62 mm
Pancerz kadłuba Przód 30 mm boki 20 mm tył 20 mm góra 10 mm

T-28E: Przód 50-80 mm boki 40 mm tył 40 mm góra 10 mm

Pancerz wieży Przód 20 mm boki 20 mm tył 20 mm

T-28E: Przód 50-80 mm boki 40 mm tył 40 mm góra 10 mm

 

Źródła wiedzy:To wszystko na dzisiaj. Już wkrótce dowiesz się, jak radziły sobie czołgi T-28 na polu bitwy. Do zobaczenia następnym razem.

  1. Wydawnictwo Militaria nr 160: Maksym Kołomyjec, Ilja Moszczański „T-28”
  2. tanks-encyklopedia.com

 

Do zobaczenia w następnym artykule

Damian Jarzyna Czołgi Świata

Damian Jarzyna
autor bloga


Zapisz się na kurs "Najsłynniejsze czołgi świata". W nagrodę otrzymasz gratis Ebooka o broni pancernej z okresu I Wojny Światowej o wartości 20 zł.



 

PS. Jeżeli spodobał ci się ten artykuł, to proszę

  1. kliknij w przycisk „Lubię to” i
  2. udostępnij go znajomym na Facebooku lub
  3. udostępnij go na forum z tematyki militarnej, np. http://forum.militarium.net, http://www.serwis-militarny.net/forum, http://www.forum.militarni.pl, http://www.historycy.org
  4. skomentuj go poniżej

Znacznie poprawi to pozycje mojego bloga w wyszukiwarce Google i da mi motywacje do dalszej pracy i prowadzenia tego bloga.

Komentarze

Więcej w ZSRR
BT-7 Operacja Barbarossa 1941
Czołgi BT-2, BT-5 i BT-7 na polu walki

Czołgi BT-2, BT-5 i BT-7 były jednymi z najpopularniejszych maszyn Armii Czerwonej w latach 30. XX wieku. Stanowiły trzon wojsk...

Zamknij